In love with the people:)

1 december 2019 - Lamin, Gambia

Hee lieve allemaal,

Hopelijk allemaal een lekker weekend? Ik ben deze week on call, best een pittige week. Gisteren gelukkig overdag heel rustig, dus ik ben gisteren naar de enige boekenwinkel geweest in Gambia. Voor degene die me niet zo goed kennen, ik ben gek op boekenwinkels en kan me daar ook uren in vermaken! Dat hebben we gisteren ook gedaan en lekker cappuccino gedronken en gelezen, love it!
Uiteraard had ik ook een boek gekocht, namelijk An atlas of African Dermatology, fantastisch boek (voor artsen dan). Ik bedoel het staat vooral vol met vieze huidafwijkingen, maar komt hier heel goed van pas, omdat ik soms echt geen idee heb wat ik zie.
De verkoper van de winkel vroeg of ik een nurse was, toen ik zei dat ik dokter was, ging hij zich helemaal verontschuldigen, schattig! Toen ik vertelde dat ik in LHC werk, zei hij dat hij had gehoord dat daar hele goed artsen werken! Super leuk om te horen natuurlijk:).

Die waardering heb ik de afgelopen weken wel vaker gemerkt van patienten echt heel erg fijn. Zo heb ik bijvoorbeeld van de familie van de jongen met de malaria in de hersenen twee Afrikaanse jurken gekregen. Echt ontzettend lief en ook mega handig;). De oudere vrouw met de ontregelde suikers waar ik eerder over vertelde, is ook helemaal goed opgeknapt en zelfs weer van de insuline af, van haar familie ook veel lof en een watermeloen gekregen. Het is zo enorm bijzonder om te zien dat mensen die bijna niks hebben dan toch nog wat geld opzij zetten om hun waardering naar je uit te spreken, heel bijzonder.

Zo was er deze week een oude vrouw van rond de 80 jaar opgenomen met klinisch terminaal hartfalen, aiaiai dat zag er niet goed uit. Dus we hadden meteen al tegen de familie gezegd dat we gaan proberen wat we kunnen, maar er een kans is dat ze het niet gaat overleven. In eerste instantie leek de dame wel wat op te knappen, maar helaas op donderdag ochtend trof ik haar niet aansprekend aan in bed en fors benauwd en enorm lage bloeddruk. Hmm dat zag er niet goed uit... Geen ruimte om vocht af te laten drijven ivm de lage bloeddruk en (waarschijnlijk) enorm slechte nierfunctie en geen mogelijkheid om te vullen ivm het longoedeem... Uiteindelijk hebben we met de familie besproken dat dit is wat we kunnen doen en dat we verwachten dat ze komt te overlijden (op een iets genuanceerdere manier gebracht  hier) en dat we wilden starten met morfine. De familie was het er mee eens en dezelfde dag overleed deze patiente nog. De familie was zo dankbaar naar ons, omdat ze vonden dat we zo goed ons best hadden gedaan. En wat ze ook zeiden, wat ik bijzonder vond, was dat ze het zo fijn vonden dat we zo eerlijk waren geweest! Haar zoon ging me helemaal knuffelen, ja wat een mooie baan heb ik.
Het is wel grappig, want directheid op gebied van ziekte/dood etc wordt hier niet altijd gewaardeerd. Dat komt vooral omdat niet de dokter beslist wat er gebeurd, maar dat doet Allah... Je moet dus wel oppassen met wat je zegt tegen patienten, dat je niet te direct bent... Daar heb ik soms wel moeite mee, zeker als het consequenties heeft voor de patient. Zoals bijvoorbeeld bij de man met de hersentumor, als je daar naief gaat zijn en niet nu al dingen gaat regelen dan zitten zijn kinderen straks zonder huis/ouders en geld...  
Maar ik merk nu wel dat toch veel patienten het wel waarderen was we ze wat meer duidelijkeheid geven...

Deze week had ik ook weer een bijzondere man opgenomen... Nu ik er weer over schrijf word ik weer een beetje gefrustreerd, maar ook blij tegelijkertijd want hij is beter geworden.
Wat hier enorm lastig is, is wat is er aan de hand. Patienten kunnen niet goed vertellen wat er aan de hand is, of ze vertellen een verhaal en een uur later blijkt het weer totaal anders te zijn... Dat is soms enorm lastig, want zo is het soms bijna niet te doen om een patient te behandelen als je niet goed weet wat er aan de hand is en je lichamelijk onderzoek en aanvullend onderzoek laten weinig aanknopingspunten zien.
Maar bij deze beste man was het verhaal dus enorm vaag, obstipatie voor 2 weken, pijn bij het plassen, hikken en overgeven. Hij was ook al in  2 andere ziekenhuizen geweest en daar medicatie en wat vocht gekregen (welke medicatie het was, wisten ze ook niet). In zijn voorgeschiedenis diabetes en een amputatie van zijn rechter onderbeen ivm vaatlijden waardoor rolstoelafhankelijk. Er lang best wel een ziek vogeltje in bed, hoog suiker en braken. Maar niet zo ontregelde suiker dat je aan een ketoacidose ofzo moet denken. Bij lichamelijk onderzoek vond ik eigenlijk niet heel veel behalve natuurlijk een missend rechteronderbeen, beetje pijn in de buik en beetje crepiteren rechts bij de longen... Hmm wat gek, zou hij dan gewoon een longontsteking hebben, nog even 3 keer aan de beste man gevraagd of hij zich echt niet benauwd voelde of juist last van hoesten ofzo had.  Nee allemaal niet... Het waren vooral de plasklachten en de obstipatie waar hij last van had... Uiteindelijk ben ik voor een blaasontsteking gaan behandelen en natuurlijk de obstipatie en hoge glucoses... Maar de dag daarna wel iets verbetering, maar niet voldoende vond ik. Daarnaast bleven zijn suikers hoog, wat betekent dat hij ontregeld is door bijvoorbeeld een infectie... Het zat me echt niet lekker... Uiteindelijk heb ik hem een beetje geobserveerd en bleek dat hij hoesten braken noemt... Tja lekker dan! Ik stond op zaal en hoor ineens zo'n hele nare hoest en sputum op komen met kokhals geluiden.. Aa jaa op die manier, hoesten en braken in 1 ! Toen toch maar gestart met antibiotica voor een longontsteking, 2 dagen later kon hij naar huis, suikers daalde, geen koorts, hoest/braken meer en normale stoelgang!
De familie was helemaal gelukkig... Enorm leuk om te zien. Wat je vooral merkt is dat ze niet gewend zijn dat de dokter tijd neemt voor ze en uitlegt wat er gaande is... Ik snap het enerzijds ook wel, de meeste ziekenhuizen zijn hier overvol waardoor je niet veel tijd hebt voor de patienten... Veel patienten komen ook met niks naar het ziekenhuis, maar die moeten wel gezien worden, waardoor je tijd mist voor de echt zieke patienten...

Het was wel grappig, want deze week was ik enorm verkouden, zoals ze hier zouden zeggen fresco (ofzoiets). Daarvoor komen ze dus ook allemaal naar het ziekenhuis, want ze willen dan vitamine drank, pcm en hoestdrank... Van mij krijgen ze vaak alleen maar pcm overigens. Maar de verpleegkundigen vroegen wat ik al voor medicatie had genomen en dat ik dat wel echt moest doen.. En moest ik niet even een dagje vrij nemen, want zo enorm verkouden zijn is wel heel lastig. Maargoed dat geeft wel aan hoe er hier met ziekte om wordt gegaan... Ze zijn ook al bezorgd bij gewoon een verkoudheidje... Interessant vind ik dat, zou dat dan gewoon komen omdat ze onwetend zijn en niet weten dat het heel onschuldig is? Of zou er toch een angst onder zitten dat ze bang zijn dat ze heel ziek worden en eraan overlijden ofzo? Wat erachter zit geen idee... 

Aan de ene kant is de bevolking hier dus heel snel bezorgd, maar aan de andere kant komen ze soms ook echt pas heel laat. Nu ligt er een meisje van 5 jaar op de afdeling die zich 3 weken geleden met een schoon scheermesje had gesneden en nu haar hand/arm niet meer kon bewegen van de pijn en haar heel hand/ arm was gezwollen... Ze zou blijkbaar al naar een ander ziekenhuis zijn geweest maar daar alleen maar pijnmedicatie gehad en geen antibiotica ofzo.. Omdat het daarna niet beter ging zijn ze naar een toverdokter gedaan die een ondefinieerbaar papje op de hand en vinger had gesmeerd... Zooo zielig, dat meisje verging echt van de pijn, echt heeel sneu! Ik denk dat ik wel haar grootste vijand ben op dit moment, want elke keer als ze mij ziet denkt ze dat ze pijn gaat krijgen... Zo hebben we die wond waar een abces opkwam open moeten snijden, aiaiai dat geschreeuw gaat dan echt door merg en been... Die kinderen zijn zo taai hier echt bijzonder! 
Maar de ouders werden continue boos als dat meisje ging schreeuwen van de pijn, dan ging dat meisje nog harder schreeuwen en de verpleegkundige nog harder schreeuwen om ze allebei stil te krijgen... Te veel prikkels voor Inge, ze gingen dat meisje op een bepaald moment zelfs slaan omdat ze schreeuwde van de pijn. Oee ik werd echt witheet, ik heb ze echt meerdere malen geprobeerd uit te leggen dat dit een normale reactie is en dat dit abces/ontsteking enorm veel pijn doet... Het gaat nu gelukkig wel echt veel beter met haar, dus hopelijk kan ik haar snel naar huis ontslaan.

Gisteren was het dus de hele dag rustig, tot half 12 's nachts, helaas. Er werd een dame van 47 jaar binnen gebracht met gewrichtspijnen en niet meer kunnen lopen, oedeem en afvallen. Die gewrichtspijnen zijn al 4-5 jaar geleden ontstaan en is bij allerlei ziekenhuis geweest maar nooit een diagnose gekregen.. Ik had daar wel even een moeilijk momentje gisterenavond, dan moet je om half 12 naar een probleem van 4-5 jaar gaan kijken en dan vraag ik goh oude gegevens zouden wel fijn zijn, want dan weet ik wat er al onderzocht is.... Dat nemen ze dan niet meer of gooien ze gewoon weg... Uiteindelijk bleek dat ze een aantal jaar geleden voor het laatst bij een dokter zijn geweest...
Maargoed deze vrouw is wel echt heeel ziek, ondervoed, enorme pijnen in knieen, handen, polsen en ook in de elleboog. De ellebogen zou ze al 1 jaar niet meer kunnen bewegen.. Bizar toch dat zo iemand van 47 al een jaar thuiszit zonder haar armen te kunnen bewegen en dan niet naar het ziekenhuis komt, maar andere patienten voor een verkoudheid wel...
Maar ik zei zo van ja als dit al 4 jaar bestaat, waarom kom je dan om half 12 op zaterdagavond naar het ziekenhuis, wat is er nu veranderd? Dat was dan dat ze niet goed meer kon eten... Hmm ook hier geen aanknopingspunt... Bij lichamelijk onderzoek fors vergrote lever en milt en echt enorm ondervoed, echt een hoopje ellende in bed.
Maar dit is wel echt een diagnostisch raadsel nog.. Ik hoop dat ik haar kan helpen, nu baal ik er wel van dat we weinig mogelijkheden tot aanvullend onderzoek... Hopelijk zijn we niet te laat!

Nu ik dit zo aan het typen zit, denk ik, oe ik wil even naar beneden om te kijken hoe het met haar is! Dus laat ik dat maar even gaan doen.. En misschien maar even op zoek naar een knuffel voor het meisje van 5;)
 

Fijne week allemaal & tot snel!

Liefs, Inge

Foto’s

4 Reacties

  1. Elly:
    1 december 2019
    'k lees met veel bewondering je verhalen. Leuk ook, om je te kunnen volgen, je schrijft ' lekker leesbaar' . Veel wijsheid voor de komende tijd.
  2. Harrie Pollaerts:
    1 december 2019
    Goed bezig daar.
  3. Steef:
    1 december 2019
    Echt super mooie verhalen! En leuk om ook al die casussen mee te mogen lezen. Echt heel mooi van je wat je daar doet en wat leuk dat je zo groeit!

    Keep going strong, x
  4. Christine:
    4 december 2019
    Lieve Ing,

    Ik heb even jouw laatste 2 verhalen achter elkaar gelezen. Heftig hoor! Heb zo veel respect voor hoe je dit allemaal doet met zo veel liefde en geduld. Echt heel knap! Ze moeten maar blij zijn met jou! Xxx

Jouw reactie